Czy znasz ten moment w projekcie, kiedy w zespole narasta panika, a kolejne osoby powtarzają niesprawdzone opinie? Kiedyś moja szefowa przyszła do mnie i powiedziała wprost, żebym odpuściła dany temat, bo według niej stanowił on jedynie małą sprawę. Zamiast ulegać presji, mówię sobie w myślach jedno słowo: sprawdzam. Postanowiłam zweryfikować tę tezę, zbadałam liczby i wykazałam ogromną nierentowność zamówień, dzięki czemu uchroniłam organizację przed potężnymi stratami finansowymi.
Za największy grzech analityka biznesowego uważam bezkrytyczną wiarę na słowo i bezrefleksyjne spisywanie cudzych życzeń jako faktów. Dobry analityk docieka prawdy u samego źródła i weryfikuje założenia w materiałach.
Sama również popełniłam kiedyś podobny błąd, gdy zakładałam na podstawie własnego przeczucia, że analitycy biznesowi skupiają się wyłącznie na czystej analizie. Przygotowałam Badanie zarobków i kompetencji analityków biznesowych, w którym zadałam uczestnikom pytanie o procentowy podział obowiązków.
Odpowiedzi pokazały, że analitycy w 89% łączą analizę z innymi rolami w organizacji!
To doświadczenie nauczyło mnie pokory, a teraz zawsze powtarzam, że rzetelne liczby wygrywają z każdym wyobrażeniem 🙂.
Opinia eksperta jest mniej warta niż dane lub wynik eksperymentu.
A kiedy ostatnio Twoje założenie przeszło test danych, zanim trafiło do zespołu?
Skąd analityk biznesowy pozyskuje rzetelne dane?
Rzetelne dane do analizy biznesowej zdobywasz w trzech krokach: najpierw definiujesz pytanie badawcze, potem dobierasz źródła, a na końcu zderzasz deklaracje ludzi z pomiarami.
Zdobywanie sprawdzonych informacji bywa żmudnym procesem, który przypomina wędrówkę po urzędach lub wizyty u kolejnych lekarzy. Czasami musimy mocno się nagimnastykować, aby ułożyć rozproszone informacje w spójną całość. Moja inna przełożona powtarzała mądrą zasadę, że badamy te dane, które odpowiadają na konkretne pytanie badawcze i służą postawionemu celowi biznesowemu.
Zaczynamy pracę od zdefiniowania jasnej hipotezy, a dopiero potem dobieramy odpowiednie źródła.
Po fakty możesz sięgnąć do kilku sprawdzonych źródeł:
- Ktoś zakłada co myślą i czego potrzebują użytkownicy? Prowadzisz bezpośrednie wywiady z użytkownikami, dzięki czemu docierasz do sedna ich codziennych trudności.
- Ktoś zakłada z czym borykają się pracownicy? Przeprowadzasz ankiety wśród pracowników oraz zderzasz te wyniki z odpowiedziami menedżerów i klientów.
- Wydaje Ci się, że coś jest ważne w umiejętnościach analityka? Analizujesz opublikowane w internecie oferty pracy, co pozwala przygotować rzetelny benchmark umiejętności wymaganych na rynku.
- Zakładasz, że rynek jest jakiś? Pozyskujesz gotowe bazy rynkowe, które wspierają precyzyjne wyliczenia.
- Pytasz kilku użytkowników o opinie? Wdrażasz aplikacje rejestrujące faktyczne zachowania użytkowników w systemie, dzięki czemu mierzysz realne działania zamiast polegać na subiektywnych deklaracjach.
- Biuro obsługi klienta donosi, że jeden klient coś oprotestował? Klasyfikujesz komentarze klientów według wydźwięku (analiza sentymentu), co pozwala podzielić opinie na pozytywne oraz negatywne.
- Ludzie narzekają, że firma jest beznadziejna? Stosujesz mierniki wydajności (KPI) i porównujesz je ze standardami branżowymi poprzez benchmarking.
- Ktoś rzuca cel, że ma się coś poprawić lub zoptymalizować? Cokolwiek to znaczy. Wykonujesz oceny eksperckie w obszarze wyznaczania celów i monitorujesz wzrost ich mierzalności.
Jakie błędy popełnia sztuczna inteligencja?
Niewłaściwe użycie modeli językowych wywołuje jednak bolesne potknięcia. Sama zapłaciłam wysoką cenę za zbytnie zaufanie maszynie, kiedy zapytałam model AI o orientacyjny koszt pewnego rozwiązania. Algorytm podał kwotę dziesięciokrotnie niższą od rzeczywistych stawek rynkowych, a ten błąd o rząd wielkości odbił się na całym projekcie.
Każdą liczbę od AI traktuj jak hipotezę, którą sprawdzasz w drugim źródle. Sztuczna inteligencja gubi się w zadaniach wymagających bezwzględnej dokładności. Algorytm generuje też niepotrzebne wydatki tam, gdzie prosty skrypt programistyczny rozwiązuje zadanie w ułamku sekundy. Inżynierowie potrzebują dziesiątek tysięcy poprawnych rekordów, aby skutecznie wytrenować model do nowego zadania.
Dlaczego sztuczna inteligencja nie zastąpi analitycznego myślenia?
Sztuczna inteligencja sprawnie porównuje warianty rozwiązań oraz punktuje potencjalne ryzyka, ale to analityczne myślenie człowieka tworzy niezastąpiony fundament każdego wdrożenia. Model generuje odpowiedzi na podstawie danych treningowych, a Ty osadzasz te wnioski w realiach Twojej firmy i jej szczególnej sytuacji. Dodajesz swoją inteligencję i doświadczenie.
AI nie dostrzega ukrytych celów interesariuszy ani napięć między działami. To Ty jako człowiek interpretujesz wyniki, sprawdzasz luki w założeniach i podejmujesz ostateczne decyzje biznesowe. Im lepsze stają się narzędzia AI, tym większą wartość wnosi analityk, który zadaje właściwe pytania.
Co dalej?
Jeśli chcesz rozwijać swój warsztat analityczny, sprawdź szczegóły subskrypcji kursów analizy biznesowej
Najczęściej zadawane pytania o zbieranie danych i narzędzia AI w analizie biznesowej (FAQ)
Skąd analityk biznesowy czerpie rzetelne dane do analizy w przedsiębiorstwie?
Analityk biznesowy czerpie rzetelne dane z najbardziej odpowiedniego źródła. Czasem są to bazy danych, bazy rynkowe, benchmarking, zachowania konsumentów. Skuteczny badacz stawia najpierw hipotezę, a następnie weryfikuje deklaracje za pomocą obiektywnych mierników.
Jaki jest największy grzech analityka biznesowego w codziennej pracy projektowej?
Największy grzech analityka biznesowego polega na bezkrytycznej wierze na słowo oraz bezrefleksyjnym zapisywaniu każdej opinii usłyszanej od interesariuszy jako faktu. Doświadczony specjalista traktuje każdą wypowiedź jak hipotezę, poddaje ją krytycznemu myśleniu i weryfikuje fakty bezpośrednio u źródła.
Czy sztuczna inteligencja zastąpi analityczne myślenie?
Sztuczna inteligencja nie zastąpi analitycznego myślenia, ponieważ algorytm nie zna całego kontekstu, napięć zespołowych i ukrytych motywacji interesariuszy. Im lepsze stają się narzędzia AI, tym większą wartość wnosi analityk biznesowy, który zadaje właściwe pytania, wyłapuje błędne założenia i bierze pełną odpowiedzialność za realizację celów biznesowych.


